Năm 2009 đánh dấu bước phát triển nhảy vọt của công nghệ web. Thuật ngữ "Web 2.0" được nhắc tới ở khắp mọi nơi và các công nghệ nền tảng web multimedia như Adobe Flash hay Microsoft Silverlight tiếp tục được xây dựng linh hoạt hơn cho nhu cầu Rich media đang được giới truyền thông ưa chuộng. Bên cạnh đó, chuẩn web HTML 5.0 với những cải tiến được cho là mang tính cách mạng so với HTML 4.0 được thúc đẩy hoàn chỉnh, hứa hẹn sẽ sớm là nền tảng của thế hệ web vào năm sau.

Những website như Wikipedia, Yahoo, Google, YouTube hay Facebook đã thực hiện cách mạng hóa Internet. Một số xu hướng web tiếp nối bắt đầu định hình từ những nền tảng gốc này. Bài viết sẽ lần lượt đưa bạn đọc đi qua những xu hướng chủ đạo để có cái nhìn tổng quan hơn về ngành "công nghiệp website" trong năm nay.

Tìm kiếm thời gian thực

Cụm từ này đã được biết đến khi Microsoft và Google nhen nhóm ý định thao túng thị trường tìm kiếm trực tuyến trong mạng xã hội như Facebook và dịch vụ tiểu blog Twitter. Trong nhiều trường hợp, tìm kiếm theo thời gian thực cho các kết quả chính xác hơn so với truy vấn tìm kiếm trước nay vẫn dùng.

Ưu điểm của tìm kiếm thời gian thực (real-time search) là kết quả được cập nhật theo từng giây. Do đó, những thông tin mới nhất sẽ được cung cấp ngay cho người dùng với tốc độ nhanh nhất. Cả Google và Bing đều đã hợp tác với Twitter để có chức năng tìm kiếm thời gian thực. 

Sự suy yếu của dịch vụ âm nhạc và video trực tuyến miễn phí

Một trong những website cung cấp dịch vụ xem video trực tuyến hàng đầu là Hulu đã chuyển sang cung cấp dịch vụ "xem theo yêu cầu" và "trả phí để xem" các chương trình truyền hình hay video từ News Corp, NBC Universal hay Disney. Bước đầu gặt hái được thành công của Hulu đã giúp YouTube tự tin tiếp bước, mở rộng thêm kênh cho thuê xem các nội dung lẫn hợp tác phát các chương trình truyền hình cho các hãng thông tấn lớn. Dịch vụ âm nhạc trực tuyến của Thụy Điển Spotify cũng sẽ sớm triển khai dịch vụ của mình sang công nghệ "đám mây" và thu phí sử dụng.

Song song đó, những website chia sẻ các nội dung lậu cũng sớm bị "thanh trừng". Mininova, website lưu trữ thông tin về những nội dung lậu chia sẻ từ người dùng qua mạng ngang hàng (P2P), là một minh chứng khi phải dọn "sạch sẽ" các nội dung thương mại được chia sẻ lậu trên website của mình và có thể phải chịu mức án phạt đến vài triệu đô-la Mỹ.

Ứng dụng desktop chuyển sang web

Các ứng dụng trên desktop đang dần bị đe dọa bởi những ứng dụng trên nền web. Các hệ điều hành "đám mây" lần lượt ra mắt như Google Chrome OS hay Microsoft Windows Azure với các ứng dụng trên nền web hay kho dữ liệu trực tuyến Dropbox đã phần nào minh chứng cho xu hướng này.

Sự phổ biến của mạng băng thông rộng là nhân tố chính giúp ứng dụng trên nền web phát triển nhanh chóng hơn. Người dùng dần thích nghi và đón nhận vì chúng cũng có nhiều chức năng linh hoạt như các phần mềm trên desktop và có thể sử dụng nhanh ở bất kỳ đâu có kết nối Internet mà không phải qua cài đặt. Một số ứng dụng trên nền web được sử dụng phổ biến trước nay đó là quét virus trực tuyến, xử lý hình ảnh (Flickr, Photobucket) và văn bản trực tuyến (Google Docs).

Các ứng dụng trên nền web còn lấn sang thị trường smartphone đang phát triển nhanh chóng.

Sự chuyển hướng của thị trường và xu hướng "bản địa hóa"

Những thị trường lớn như Mỹ hay Châu Âu sẽ dần trở nên bão hòa về số lượng các nhà cung cấp dịch vụ trực tuyến. Các công ty này sẽ phải chuyển hướng sang những thị trường đang phát triển có nhiều tiềm năng hơn là tiêu tốn nhiều chi phí để giữ vị trí tại thị trường nội địa cạnh tranh đầy khốc liệt, đương đầu với những "ông lớn" và tránh bị nuốt chửng.

Việc chuyển hướng sang thị trường đang phát triển đem lại nhiều thuận lợi và tạo nguồn thu lớn. Đa số các nhà cung cấp dịch vụ bản địa còn non nớt về kinh nghiệm lẫn công nghệ, chưa đủ sức cạnh tranh với các hãng "di cư" này.

Xu hướng này không chỉ có các công ty hoạt động kinh doanh trong lĩnh vực trực tuyến mô hình vừa và nhỏ mà còn có cả các "ông lớn" với chiến dịch "bản địa hóa" những dịch vụ của mình nhằm tiếp cận nhóm đối tượng người dùng phổ thông không có nhiều kiến thức về sử dụng máy tính lẫn internet và vốn tiếng Anh ít ỏi.

Nhìn lại năm 2009, trong khi Google và Microsoft vẫn đang tiếp tục tranh giành thị phần màu mỡ tại thị trường Mỹ thì Yahoo! đã len lỏi vào từng ngóc ngách tại các nước đang phát triển trong đó có Việt Nam, đưa dịch vụ trực tuyến đến gần hơn với người dùng. Việc đương đầu với những nhà cung cấp dịch vụ ở các thị trường bản địa cũng phần nào nhẹ nhàng hơn là chạm trán các tập đoàn đa quốc gia.

"Cuộc chiến của các vị thần"

Những "vị thần" trong làng công nghệ không ai khác hơn là Google và Microsoft. Mức độ cạnh tranh của hàng loạt dịch vụ trực tuyến từ 2 gã khổng lồ này được đẩy lên ở mức cao nhất.

Google Docs liên tục được Google "bồi bổ" chức năng thì Office Live cũng được Microsoft "biếu không" cho người dùng. Công cụ tìm kiếm Bing gặt hái được nhiều thành công khi giành được "số vốn thị phần" tương đối từ tay Google Search. "Gia đình họ Live" của Microsoft chuẩn bị ra mắt thế hệ thứ tư (Wave 4) trong thời gian tới đây với các phiên bản mới của hàng loạt dịch vụ như Hotmail (Windows Live Mail), Live Messenger... trong khi GMail luôn rạng ngời nhờ "hàng tá món trang sức" từ Google Labs.

Sân chơi không chỉ có Google và Microsoft. Facebook đã lớn mạnh hơn bao giờ hết với con số người dùng được các chuyên gia dự đoán sẽ đạt 500 triệu vào năm 2012. Sự xoay chuyển của Facebook sẽ ảnh hưởng lên người dùng và có thể sẽ tạo ra các xu hướng mới. Adobe Systems đang dần đưa những "siêu phẩm" của mình như Photoshop lên không gian trực tuyến qua các phiên bản thử nghiệm đã thu hút rất nhiều người sử dụng.

(*): Bài viết dùng nguyên gốc một số thuật ngữ web hiện đại để có tính chính xác hơn

Theo Tuoitre Online